OD PODSTAWY PROGRAMOWEJ DO EGZAMINU ZAWODOWEGO

I. Uzasadnienie potrzeby realizacji Programu

Kształcenie zawodowe zaczyna coraz bardziej interesować gimnazjalistów i absolwentów szkół licealnych. Nie jest to jednak stan zadowalający. Dlatego każda szkoła zawodowa powinna podejmować działania na rzecz promowania tego rodzaju wykształcenia. Promowanie to musi iść w parze z rzeczywistą jakością wykształcenia. Zatem niezbędne jest zadbanie o wszystkie etapy działań na rzecz przygotowania uczniów do egzaminu zawodowego, a także matury – w przypadku technikum: od gruntownej analizy PPKZ i PPKO, przez doprowadzenie do dobrego programu nauczania, uwzględniającego korelacje i szkolnego planu nauczania, przez odpowiednio dobrane metody pracy zwłaszcza grupowej (w dobrze wyposażonych pracowniach) z uwzględnieniem współpracy z pracodawcami, aż po egzamin zawodowy.

Podstawy programowe zawierają kompletny opis wymagań, które pozwalają na równomierne rozwijanie umiejętności uczniów. Są najważniejszymi dokumentami w randze rozporządzeń, które regulują kwestię doboru treści nauczania, celów kształcenia i warunków, w jakich działalność dydaktyczna szkoły ma przebiegać. Przygotowując uczniów do egzaminu zewnętrznego, należy systematycznie planować realizację efektów, monitorować, sprawdzać i oceniać osiągnięcia uczniów. Należy więc odpowiedzieć sobie na kluczowe pytania: Jak planować osiąganie efektów z podstawy programowej? W jaki sposób i w jakich warunkach realizować założenia podstawy programowej? Jak skonstruować bądź zmodyfikować program nauczania i urealnić realizację zadań z niego wynikających? Jak dostosować wymagania do potrzeb i możliwości uczniów? Jak kształtować kompetencje kluczowe? Jak uniknąć zjawiska "przerabiania" podręcznika? Wreszcie jak przygotować ucznia do egzaminu zawodowego?

Zgodnie z założeniami reformy, realizatorzy Programu postarają się wesprzeć nauczycielskie działania w zakresie planowania sposobów osiągania celów, podnoszenia efektywności kształcenia, a w rezultacie – wpływania na edukacyjny sukces uczniów. Działania te będą się koncentrować na konkretnym zawodzie.

Celem nadrzędnym Programu w tym obszarze jest przygotowanie nauczycieli do pracy z podstawami programowymi i do takiej ich realizacji, by dać szansę na równomierny rozwój umiejętności uczniów i przygotowanie ich do egzaminów, ale także uświadomienia młodym ludziom wartości edukacji. Ważnym ogniwem programu będzie także promocja zawodu.

II. Cel główny:

  • doskonalenie umiejętności planowania i realizacji efektów z podstawy programowej: PPKZ – PPKO – szkolny plan nauczania – program nauczania dla zawodu – wyposażenie pracowni - proces edukacyjny – monitorowanie – egzamin zawodowy – promocja zawodu.

 

III. Zakładane efekty
Po realizacji Programu nauczyciel potrafi:

  • korzystać z aktów prawnych w różnych aspektach działania szkoły i nauczyciela;
  • racjonalnie zaplanować realizację podstawy programowej;
  • skonstruować lub zmodyfikować program nauczania dla zawodu z uwzględnieniem korelacji miedzy przedmiotowej i kompetencji kluczowych;
  • dostosować do wymagań odpowiednie formy i metody nauczania-uczenia się i wyposażenie pracowni;
  • zaplanować współpracę z pracodawcami;
  • opracować NSO, zaplanować monitorowanie i skonstruować narzędzia do badania osiągnięć uczniów;
  • zaplanować monitorowanie  i ewaluację działań;
  • współpracować w zakresie promocji zawodu.

 

Produkty powstałe w wyniku realizacji Programu:

  • plan korelacji międzyprzedmiotowych;
  • inwentarz wyposażenia z kilkuletnim planem doposażenia;
  • skonstruowany lub zmodyfikowany Program nauczania dla zawodu;
  • zestaw zadań opierających się na współpracy uczniów w obszarze teoretycznym i praktycznym;
  • zestaw zadań i ćwiczeń aktywizujących uczniów;
  • karty projektów do różnych zajęć edukacyjnych;
  • zestaw scenariuszy zajęć uwzględniających aktywność i samodzielność ucznia,
  • opracowany NSO;
  • zestaw narzędzi badania osiągnięć uczniów;
  • strategia marketingowa zawodu;
  • raport z monitorowania i ewaluacji wdrażanego programu.

 

Wartości dodane:

  • wzrost świadomości wartości edukacji w społeczeństwie;
  • większa liczba uczniów podejmujących naukę w szkołach zawodowych i aktywnie uczestniczących w zajęciach;  
  • wzrost samodzielności uczniów w kreowaniu swoją ścieżki edukacyjnej i zawodowej.

 

IV. Przedsięwzięcia/działania

Lp. Zakres tematyczny

Sposób realizacji/
proponowana

liczba godzin

Efekty
1. Analiza aktów prawnych wpływających na realizację PPKZ, w tym planów nauczania

warsztaty
(obowiązkowe
dla wszystkich
nauczycieli)

4

  • dobra orientacja w aktach prawnych regulujących kształcenie zawodowe
  • umiejętność korzystania z aktów prawnych w różnych aspektach działania szkoły i nauczyciela
2. Korelacje i indywidualizacja w kształceniu zawodowym

seminarium
projektowe

24

  • umiejętność planowania korelacji międzyprzedmiotowych
  • opracowany Plan korelacji międzyprzedmiotowych
(do wykorzystania w opracowaniu i modyfikowaniu programu nauczania dla zawodu)
3. Efekty wspólne dla wszystkich zawodów w programach nauczania dla zawodu

warsztaty

24

  • umiejętność grupowania i uszczegóławiania efektów wspólnych dla wszystkich zawodów
  • umiejętność ich kształtowania
(do wykorzystania w opracowaniu i modyfikowaniu programu nauczania dla zawodu)
4. Inwentaryzacja i planowanie wyposażenia do realizacji PPKZ i prowadzenia egzaminu zawodowego 

seminarium
projektowe

16

  • opracowany Inwentarz wyposażenia z kilkuletnim planem doposażenia
(do wykorzystania w opracowaniu i modyfikowaniu programu nauczania dla zawodu)
5. Konstruowanie i modyfikowanie programu nauczania dla zawodu

seminarium
projektowe

48

  • umiejętność konstruowania i modyfikowania programu nauczania dla zawodu
  • skonstruowany lub zmodyfikowany Program nauczania dla zawodu
6. Rodzaje i typy zadań, ćwiczeń kształtujących umiejętności współpracy w działaniach o charakterze teoretycznym i praktycznym

warsztaty

3 × 12 godzin=36 

  • umiejętność konstruowania ćwiczeń i zadań opierających się na współpracy uczniów w obszarze teoretycznym i praktycznym
  • Zestaw zadań opierających się na współpracy uczniów w obszarze teoretycznym i praktycznym
7. Rodzaje i typy zadań, ćwiczeń aktywizujących uczniów i kształtujących umiejętności samodzielnego uczenia się

warsztaty

3 × 12 godzin=36 

  • umiejętność konstruowania ćwiczeń aktywizujących
  • Zestaw zadań i ćwiczeń aktywizujących uczniów
8. Projekt edukacyjny jako przykład holistycznej edukacji zawodowej

warsztaty

24 

  • umiejętność pracy metodą projektów
  • opracowane Karty Projektów do różnych zajęć edukacyjnych
9. Scenariusze – jak kolejność i rodzaj czynności nauczyciela i ucznia wpływają na efektywność kształcenia

warsztaty

12

  • umiejętność opracowania lekcji i innych zajęć z uwzględnieniem aktywności i samodzielności ucznia
  • Zestaw scenariuszy zajęć uwzględniających aktywność i samodzielność ucznia
10. Szkolne i nauczycielskie systemy oceniania i ich związek z ocenianiem zewnętrznym

seminarium
projektowe

24

  • umiejętność opracowania NSO z uwzględnieniem teorii psychologicznych i aktów prawnych
  • opracowany NSO
11. Konstruowanie i dobór narzędzi badania osiągnięć uczniów

warsztaty

24

  • umiejętność konstruowania narzędzi badania osiągnięć uczniów
  • opracowany Zestaw narzędzi badania osiągnięć uczniów
12. Wpływ wyników egzaminu zewnętrznego na jakość i organizację nauczania-uczenia się

warsztaty

4

  • dostrzeżenie zależności miedzy efektami egzaminów zewnętrznych i organizacją pracy szkoły i nauczyciela
  • umiejętność analizy i wnioskowania z wyników egzaminów zewnętrznych
13. Monitorowanie i ewaluacja procesu wdrażania PPKZ w oparciu o narzędzia wypracowane i udostępnione przez KOWEZiU

projekt

24

  • umiejętność prowadzenia monitorowania i ewaluacji procesu wdrażania PPKZ,
  • Raport z monitorowania i ewaluacji procesu wdrażania PPKZ
14. Promocja zawodu w ramach poradnictwa zawodowego w szkole zawodowej i we współpracy z gimnazjami

warsztaty
i seminarium
projektowe

18 

  • umiejętność prowadzenie promocji zawodu
  • opracowanie Strategii Marketingowej Zawodu
15. Ewaluacja i monitorowanie programu

projekt ankiety, badanie
dokumentów,
obserwacje

24

  • Raport z monitorowania i ewaluacji wdrażanego programu

Uwaga: wszystkie działania będą uwzględniały wykorzystanie TIK tak w pracy nauczyciela, jak w edukacji ucznia

V. Warunki realizacji Programu

  • czas trwania: 2 – 3 lata,
  • każde z działań może stanowić odrębne zamówienie,
  • przedsięwzięcia od 1-10 powinny być realizowany w takiej kolejności, jak zaproponowano, pozostałe mogą być realizowane w dowolnej kolejności, najlepiej jednak po zrealizowaniu pierwszych dziesięciu punktów,
  • sposób korzystania z oferty – do 10 osób w grupie warsztatowej i seminarium projektowym.
  • zajęcia odbywałyby się w siedzibie szkoły.

 

VI. Monitorowanie efektów

Autorce i realizatorom Programu zależy na wysokim poziomie zajęć realizowanych w ramach zaplanowanych form doskonalenia. Podstawą oceny całości Programu będzie szczegółowa analiza stopnia realizacji zakładanych celów form doskonalenia, a co za tym idzie, celów Programu, jakości i atrakcyjności poszczególnych zajęć oraz przydatności nabytej wiedzy w pracy zawodowej nauczycieli i dyrektorów. Wszystkie opinie uczestników będą szczegółowo analizowane przez realizatorów Programu i wykorzystywane do ewentualnej modyfikacji treści, problematyki, form oraz metod prowadzonych zajęć – w zależności od oczekiwań naszych klientów.

Autorce Programu zależy, by wyniki ewaluacji sumatywnej pozwoliły stwierdzić, iż w opinii zdecydowanej większości uczestników poziom spełnienia ich oczekiwań, jakości poszczególnych zajęć oraz przydatności nabytej wiedzy w pracy zawodowej był wysoki.

Autor Programu: Grażyna Uhman

Strefa osobistego rozwoju

Badania i analizy

Spotkania z TI w ODN

 

baner lubuskie

 

 logo szkola dla rodz wych

 

  logo klub nauczyciela 

 

szkola zdrowie

 

 

pbw